لاریجانی: طرف مقابل در NPT به تعهدهای خود عمل نکرد

کرمان رصد - کارشناس ارشد مسائل سیاسی گفت: باید گفتگوی جدی با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی داشته باشیم تا مشخص شود که حضور ما در این نهاد و همکاری با آن، چه فایده‌ای دارد.

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما ، محمد جواد لاریجانی با حضور در برنامه گفت‌وگوی ویژه خبری با موضوع بازدارندگی مطلق؛ راهبرد ایران در برابر تهدیدها، به پرسش‌ها در این‌باره پاسخ گفت. متن کامل گفت‌وگو به این شرح است:
سوال: از انتخابات آمریکا آغاز کنیم. میان دوره‌ای کنگره آمریکا که به نظر می‌رسد هیچ وقت این انتخابات به این اندازه در ایران مورد توجه نبوده و هیچ وقت به این اندازه اقدامات ایران اثرگذار در نتایج انتخابات آمریکا نبوده. به اذعان آنچه که در رسانه‌ها و محافل سیاسی دنیا مطرح شده، پیش از برگزاری انتخابات نتیجه آن را خیلی پیوند می‌زدند به اینکه جنگی دوباره در خواهد گرفت یا نه، اینکه جمهوری‌خواهان انتخابات را ببرند یا نبرند هر دو هم با فرض بردن یا نبردن تقریباً هر دو تحلیل‌های متفاوت به آغاز تنش مجدد شاید خیلی می‌رسید الان با یک اتفاق قطعی مواجه هستیم. آن هم باخت جمهوری‌خواهان چه در سنا و چه در مجلس نمایندگان است. شما فکر می‌کنید نتیجه انتخاباتی که الان با آن مواجه هستیم در میان دو کنگره آمریکا چقدر می‌تواند تاثیرگذار باشد بر تصمیمات دولت آمریکا و آغاز یک تنش جدید.
لاریجانی : اتفاقی که در انتخابات آمریکا افتاد از لحاظ سیاست داخلی آمریکا یک حادثه جالبی است مهم است و قابل توجه از جهات مختلف است برای آنهایی که روی مسائل آمریکا کار می‌کنند موضوع خوبی است، اما برای ما مهم این است که ببینیم تاثیر آن در مسائل ما به خصوص در مسئله جنگ تجاوزکارانه آمریکا و در آینده امنیت منطقه روابط ما با دنیا چه تاثیراتی دارد. اولین نکته مهم این است که علت باخت ترامپ و جمهوری‌خواهان این نیست که مثلاً به ایران تجاوز شده تجاوز در اصطلاح مشهور سازمان ملل به یک کشور دیگر جنایتی است در حق کل بشریت یا مثلاً رهبر بزرگوار ما را شهید کردند، دانشمندان ما را شهید کردند مدرسه میناب بچه‌ها را پرپر کردند اصلاً کسی نگران اینها نیست دعوا سر این است که چرا ترامپ پیروز نشد خوب معنایش این است که مسئله مهم پیروزی ایران است اینکه قبل از انتخابات هی می‌گفتند تنش می‌خواهد ایجاد بشود تئوری برای حل همین مسئله بود که ترامپ می‌خواست یک پیروزی به دست بیاورد و بعد بگوید ببینید من خیلی هم پیروز شدم خوب نکته این بود که مشاوران نظامی‌اش گفتند که تو نمی‌توانی بزنی و بروی تو می‌زنی باز گرفتار می‌شوی در این باتلاق بیشتر فرو می‌روی علت اینکه اینها دوباره به ما حمله نکردند این بود که نمی‌توانستند این پیروزی را به قول خودشان بچسبانند و تگش کنند، دموکرات‌ها در این قضیه که به ما حمله شد کار بدی بود با اینها یکی هستند بعد مردم آمریکا بخش عمده‌ای راجع به گرانی بنزین و شرایط زندگی ناراحت هستند البته جمع خوبی از نسل جدیدتر و فرهیخته‌ها راجع به حمله به ایران کشتار‌هایی که شده، مسائلی که در فلسطین است، حمایت آمریکا از رژیم صهیونیستی حرف دارند این هم بی سابقه است یعنی چنین حساسیت سیاسی در جامعه روزمره زندگی مردم آمریکا سابقه ندارد نشان می‌دهد تحول فکری پیدا شده منتها آن چیز عمومی در رای‌ها تاثیر دارد مثلا در ایالت تگزاس که همه کشاورز هستند آن‌ها خیلی به مسائل سیاسی کار ندارند آن‌ها باید گازوئیلشان ارزان باشد و کود هم به موقع برسد وقتی نرسد جیغشان بالا می‌رود به یک آدم دیگر رای می‌دهند، پس مسئله‌ای که الان با آن رو‌به‌رو هستند این است که چطور این‌ها را مهار کنیم هر دو جناح به این نتیجه رسیدند که ما باید این جنگ را تمام کنیم نه تنها این‌ها با هم مشترک هستند، مشترک هم هستند که ما نباید جنگ را طوری تمام کنیم که نقاط حساس ما از دست برود نقاط حساس چیست، یکی این که تنگه هرمز نباید تحت اختیار ایران باشد الان هیچ ماشین آلات نظامی این نزدیکی‌های تنگه هرمز نیست خوب یک منطقه امن جالبی شده ما آن جا نشستیم مدیریت می‌کنیم، تنگه هرمز نشان داد که مدیریت آن مسئله بسیار کلیدی است شاید بهترین عبارت همان است که اوباما گفت ایران یک حق وتوی بین المللی پیدا کرد خوب این نباید بماند مشترک هستند دو جناح، یکی دیگر در مسئله هسته‌ای باید ما حداقل امکان فعالیت هسته‌ای را به ایران بدهیم حداقل همانطور که در برجام هم می‌خواستند آن کار دموکرات‌ها بود پس این‌ها چیز‌های مشترک است که با هم دارند. حالا چطور این زنگوله را باید گردن گربه ببندند نکته کلیدی این جا است پس ببینید اشتراکات دو جناح نسبتا قابل توجه است ترامپ معتقد است که یک عملیات سریع نظامی یک چهره پیروز درست می‌کند ایران الان مستاصل است و می‌آید بخش خوبی از تقاضا‌های ما را قبول میکند هفت شرطی که ایران گفته لق می‌شود تنگه هرمز را ول می‌کند ما هم می‌گوییم باشد ما هم کشتی‌ها را برمی داریم بعد هم فشار اقتصادی در ایران هر دو جناح معتقد هستند که باید باشد تحریم‌ها باید باشد دو روز بردارند دوباره می‌گذارند منتها هم نیرو‌های خودش و هم دموکرات‌ها می‌گویند این کار را معکوس می‌کند شما به ایران حمله می‌کنید دو سه روزه که نمی‌توانید تمام کنید تاب آوری ایران بالا است بعد می‌زند مسائل منطقه گسترشش و با مواضعی که الان استراتژی‌های جدید که رهبری معظم انقلاب بیان کردند ما را از حالت تدافعی محدود به یک حالت تهاجمی نامحدود در عملیات نظامی برایمان افق پیدا شده خوب آن‌ها خیلی نگران این قضیه هستند بنابراین سر این است که با هم اختلاف دارند و من فکر می‌کنم بعضی شواهد هم نشان می‌دهد که ترامپ دارد لابی وسیعی با دموکرات‌ها میکند که اگر ما به ایران حمله نکنیم ما باید قبول کنیم که شکست بزرگی خوردیم ایرانی‌ها به این راحتی ول نمی‌کنند، دموکرات‌ها هم میگویند با صبر و حوصله می‌شود با فشار اقتصادی و فشار‌های دیگر جنگ نکنیم پس این شرایطی است که انتخابات برای ایران ایجاد کرده اولا پیروزی ایران تثبیت شد معلوم شد پیروزی ایران سبب مشکلات آن‌ها است ثانیا آن‌ها در حمله مجدد نظامی چه پیش و چه پس از انتخابات به علت توانمندی‌های ما و عدم روشن بودن آینده دستاورد‌های نظامی آمریکا در حملات آن‌ها هم ترمز دستی شان را کشیدند می‌گویند معلوم نیست چه می‌شود این‌ها آثار مثبتی است که الان برای ما وجود دارد منتها ما باید در میان این آثار مختلف و گرد و خاک‌های سیاسی آمریکایی و غرب برویم دنبال اهداف اصلی خودمان، هدف اصلی ما شاید به زبان مقام معظم رهبری از همه قشنگ‌تر بیان شده در درجه اول ما حالت نه جنگ و نه صلح را باید پایان دهیم معنای دقیق پایان یعنی این که ما سایه جنگ را تا حد امکان دور کنیم، سایه ترور را هم تا حد امکان دور کنیم این‌ها هر دو مخالف امنیت هستند مرحله بعد ما باید یک بازدارندگی مطلق این عبارت قشنگی است باید برای کشورمان دست و پا کنیم این ممکن است مثلا در مذاکرات امروز نباشد ولی این نهایتا هدفی است که ما به سمت آن حرکت کنیم، بازدارندگی مطلق یعنی اگر کسی می‌خواهد مثلا به رهبری ما یا مقامات عالی ما عملیات ترور انجام دهد باید بداند که دقیقا در خانه خودش با شکل مشابهش این ترور از طرف ما انجام خواهد شد یعنی اگر موشکی می‌خورد ده تا موشک دیگر هم به همان محل می‌خورد معنایش این است که دست‌های موشکی ما دراز می‌شود و می‌تواند نقاط زیادی را پوشش دهد، معنایش این است که اگر این‌ها بمب خیلی بزرگی بزنند مادر بمب‌ها از این حرف‌ها مقصود این است که با عملیات انهدامی بزرگ، یکی بزرگتر هم ما داریم حتما این کار را می‌کنیم باید تردید این‌ها از بین برود این برای ما چیزی به اسم بازدارندگی مطلق ایجاد میکند همراه با توانمندی‌های وسیع داخلی فقط نظامی نیست همین ملت مبعوثی که در خیابان‌ها هستند یکی از ارکان آن بازدارندگی مطلق ما است یعنی همیشه دشمن می‌داند اگر بخواهد قدمش را از جایی جلوتر ببرد با کوهی از ملت ما رو‌به‌رو است و ضمنا سیاست‌های دیگر ما ولی قسمت نظامی که از همه بیانش راحت‌تر است گفتم، بازدارندگی امروز در دنیای مدرن فقط بازدارندگی نظامی نیست رکن خیلی مهم آن نظامی است ولی مجموعه‌ای است از سایر سیاست‌های ما در منطقه یکی از آن ها، ما سر این که پایگاه‌های آمریکا را در منطقه لق کردیم نمیگویم همه را بیرون کردیم تقریبا این طور شده ولی لق که شده یعنی بخش عمده‌ای از نیروهایشان را دیگر دور و بر ما نمی‌آورند می‌برند دورتر اسرائیل یا اروپا که البته با این استراتژی جدید رهبری که ما محدودیت جغرافیایی نداریم باید این را بدانند که باز هم آن جا هم آسیب پذیر است یعنی اگر بنا است از پایگاه‌های آمریکا در آلمان، آلبانی یا انگلیس به ما حمله شود این‌ها مقاصد مشروع ما هستند مهم نیست این دولت‌ها باید بدانند پایگاه هایشان را نباید اجاره دهند به یکی که به ما حمله کند یعنی می‌خواهم بگویم مجموعه این استراتژی‌هایی که بسیار معقول است ما را به یک سمت بازدارندگی خیلی پایداری می‌رساند نه این که بگوییم حالا فعلا این‌ها موقتا به ما حمله نمی‌کنند پس فردا اگر دوباره خواستند حمل می‌کنند نه بهای حمله بالا می‌رود مقصود از بازدارندگی مطلق همین است یعنی کشور‌ها در حمله به ایران محاسبات بسیار طولانی انجام خواهند داد و به نظرم برای امنیت ما بسیار کلیدی است.
سوال: الان صحبت از دو ماه خیلی مهم یا هشت هفته خیلی مهم پیش رو می‌شود که اگر اقدام نظامی بخواهد صورت بگیرد در این دو ماه تا قبل ازاین که نماینده‌های منتخب بخواهند روی کرسی‌ها بنشینند اتفاق می‌افتد از سمت دیگر خبر می‌اید از اختلافاتی که گفته می‌شود بین ونس و روبیو شکل گرفته یا ترامپ و معاونین خودش یا اختلافاتی که بین خود دولت آمریکا با رژیم صهیونیستی پیدا شده، این اختلافات، شرایط دو ماه پیش رو این‌ها شما چقدر جدی و حساس می‌بینید؟
لاریجانی : تبلیغاتی که می‌شود که مثلا فردا می‌خواهد حمله شود، پس فردا می‌خواهد حمله شود قبل از تشکیل کنگره می‌خواهد حمله شود بخشی از این‌ها تبلیغات روانی برای ایجاد عدم استقرار داخل کشور ما است هم مردم، مسئولین و سرمایه گذاران و فعالان اقتصادی می‌گویند نمی‌دانیم چه می‌شود البته نیرو‌های نظامی باید کاملا آماده باشند که الحمدلله هستند و براساس محاسبات خودشان آمادگی هایشان را حفظ می‌کنند، اما آن قسمت‌هایی که راجع به اختلافات گفتید، اختلافات دو بخش است در سیستم دستگاه حکومتی الان ترامپ، یک اختلافاتی است که وقتی شکست بزرگی خوردند این شکست این‌ها در مقابل ایران مسئله کلیدی است یعنی الان همه آن‌ها معتقد هستند مشکل این‌ها شکست در مقابل ایران است اگر شکست نبود، حمله به ایران بد هم نبود مثل حمله به ونزوئلا که کسی الان ککش نمیگزد که چه شده، پس شکست به ایران یک مسئله جدی است خودشان این را فهمیده‌اند این اتفاقا فرصت طلایی است که ما روی این موج رسانه‌ای سوار شویم و به دنیا خیلی مطالب را راجع به قضایا بگوییم، دو تا گروه مسئله وجود دارد داخل حزب جهوری خواه یکی این که این‌ها دنبال این هستند که تو این را گفتی، من این را گفتم. هگست یک آدم کم عقلی هم است البته، در سیستم نظامی آمریکا جزو نامربوط‌ترین ژنرال‌های بزرگشان، همه یا رفتند یا به دیده تحقیر به او نگاه می‌کنند، یک بچه لوس و ننری است که حالا یک خورده میدان پیدا کرده، ادبیاتش هم خیلی بده، سیستم نظامی خودش یک نظم خاصی دارد، که یک ژنرالی که یک عمری جنگیده و انواع جنایت‌ها را مرتکب شده و تجربه بسیار گنده‌ای در سیستم آمریکا پیدا کرده، بعد یک بچه جیقیلی بیاد به او حرف‌هایی بزند، این یک جور اختلافات است که دراین قسمت احتمالا هگست، روبیو و چند تا از مشاورین جزو آن‌هایی هستند که یک جوری باید تقصیر این شکست‌ها به گردن آن‌ها بیافتد.
یک اشکالی وجود دارد که حزب جمهوری خواه باید چهره خودش بازسازی کند، برای بازسازی یک کلیدش این است که بخشی از افراد در دولت بودند که مخالف این کار بودند، آقای ونس به عنوان کسی که من از قبل خاله بودم و بعدا بتواند چهره قابل عرضه برای حزب جمهوری خواه باشد، این تکانه‌هایی است که ما به نظام سیاسی آمریکا وارد کردیم و هنوز ته لرزه های آن وجود دارد.
سوال: از سمت رژیم صهیونیستی چطور آن‌ها هم یک انتخابات را پشت سر گذاشتند؟
لاریجانی : بحث جالبی است که رژیم صهیونیستی الان گرفتار مسائل خودش است، یعنی رژیم صهیونیستی الان هیچ کمکی از سمت آمریکا نمی‌تواند برای حل مسائلش دریافت کند، ولی در عین حال اوضاع رژیم صهیونیستی بسیار بهم ریخته است، سوال کلیدی این است که آیا در همین چند روز قبل از این که کنیست تشکیل کار بدهد، این دولت شروع می‌کند یک عملیات نظامی که مبتنی بر آن جلسه کنیست بتوانند تاخیر بیاندازند یا نه، به نظر این قدر این فرمول مفتضح و تابلوست که کمکی بهش نمی‌کند، باید یک خورده در آن پیچیدگی وجود داشته باشد، این این قدر روشن است که برای فرار قضیه، از آن طرف ۵ ساختمان بلندمرتبه در تلاویو بریزد خودشان عکس می‌گیرند همان بلایی است که ما سر غزه آوردیم، این کمکی نمی‌کند به این حزب، یک وقت است که شما می‌زنید و در می‌روید و تمام می‌شود، یک وقت است که شما ۲۰ روز گرفتارید و هرکدام از ضربه‌هایی که ما می‌زنیم، ضربه‌های خطرناکی است، به خصوص آخرین ضربه‌هایی که ما به تلاویو زدیم، دو سه تا آخر وحشتناک برای این‌ها که محیط‌های وسیعی را آورد پایین.
آن‌ها خودشان عکس گرفتند و گفتند شبیه غزه شد این جا، این هم یک فرمول خیلی تابلوست در مصنوعی بودن.
سوال: این که آن‌ها تحلیل می‌کنند که الان یک زمان طلایی را در پیش رو داریم که ممکن است از دست برود، یعنی همین ایام چند هفته پیش رو، واقعا این طور است؟
لاریجانی : طلایی نیست، ممکن است که احساس کنند یک دررو یا یک روزنه‌ای وجود داشته باشد ولی هیچ زمان طلایی برای شان نیست، من می‌خواهم جمع بندی کنم، شاید یک مقدار زیادی خوشبینانه باشد، آمریکا و رژیم صهیونیستی در انتخاب یک عملیات نظامی علیه ایران، هیچ دستاوردی که آن‌ها را پیروز کند، ندارند، چون این‌ها دنبال این هستند، ترامپ بگوید من یک جایی پیروز شدم، در این جهت دستاوردی ندارد، جنگ همیشه دو طرفش خسارت دارد.
سوال: اخیرا خیلی صحبت از تغییر دکترین هسته‌ای جمهوری اسلامی ایران می‌شود در برخی محافل راجع به آن صحبت می‌کنند، آیا این به عنوان یک گزینه جدی در تغییر این راهبرد مطرح می‌شود یا صرفا یک هشدار و یک پیام سیاسی است که مطرح می‌شود؟
لاریجانی : نحوه بیان این قضیه به دلیل حساسیت هاش باید دقیق باشد، اولا فتوای امام شهیدمان بسیار فتوای محکمی است، فتوایی است که ریشه‌های عمیق در فقه شیعه دارد و خیلی افتخارآمیزست، متاسفانه فتوا برای جهان توضیح داده نشد، فقط هر وقت می‌خواستیم بگوییم ما بمب اتمی نداریم، گفتیم آقا فتوا دادند، بله درست است، اما چرا این فتوا را دادند، ریشه‌ها و اصول پایه آن چیست، این‌ها را نگفتیم.
این فتوا وقتی خوب باز شود، معلوم می‌شود که کجا را باید به آن دقیق توجه شود.
مثلا آمریکایی‌ها درهیروشیما و ناکازاکی این‌ها دو تا شهر را سوزاندند، این دو شهر مگر پایگاه نظامی بود، مگر سربازان ژاپنی آن جا بودند، مگر از آن جا جنگ هدایت می‌شد.
هیچ چیزی نبود، یعنی این معادله در منطق ما وجود ندارد که اگر ما با آمریکایی‌ها می‌جنگیم، برای این که آمریکایی‌ها را جز دهیم، یک شهربزرگ پرجمعیتی را بتوانیم به هر دلیلی، یا اتمی یا غیر اتمی مردم زیادی را بکشیم، این منطق ما در جنگ نیست؛ اما امکانات هسته‌ای بخش‌های زیادی دارد، دو سه تا نکته کلیدی را بگویم که این مسائل روشن شود.
اولا علوم و فنون هسته‌ای بسیار علوم و فنون باارزشی است، این جور نیست که مثلا بعضی‌ها دیدند که می‌گویند ما برای چی داریم، اصلا لازم نداریم، تمام دعوا‌ها سر این است، دعوا‌ها سر این نیست، آن‌ها می‌دانند ما داریم چه می‌کنیم، این علوم و فنون دستاورد ها‌ی ملی ماست، توانمندی عظیمی برای ما ایجاد کرده، ما تنها کشور خاورمیانه یا غرب آسیا هستیم که این درجه توانمندی در رشته‌های عظیم علوم و فنون هسته‌ای، ما از کشور‌هایی که بمب دارند بسیار پیشرفته تریم، از لحاظ علوم و دانش آن، نکته دوم استفاده از امکانات هسته‌ای برای مقاصد نظامی، اولا همه اش بمب نیست، امام شهید فرمودند ما برای پروژه‌های پیشران مان بالاتر از ۶۰ درصد غنا نیاز داریم، مثلا کشتی‌های مان پیشران می‌خواهند، که بتوانند با این رآکتور اتمی خود.
سوال: مسافت‌های طولانی را طی کنند؟
لاریجانی : بله شش یا هفت ماه روی دریا باشند، که نیاز به سوخت نداشته باشند، گاهی اوقات روی کشتی‌های کارخانه انجام می‌شود، کار‌های مختلفی روی آن انجام می‌شود، ماهی می‌گیرند، پروتسس می‌کنند، دسته‌بندی می‌کنند، این حق ماست، ما بگوییم فقط دو و نیم درصد غنی سازی می‌کنیم، این خیلی مضحک است، چرا مخل استفاده عمیق دارد، حتی برای استفاده مقاصد نظامی، مثلا هواپیمای دوربردی که با سوخت اتمی کار می‌کنند، این که سلاح اتمی که نیست، این سوخت است، حق ماست و می‌توانیم برد هواپیمای مان کاری کنیم که تمام نقاط دنیا را بتواند برسد، این کاری ندارد، موشک ما هم همین جورست، این یک بحث است، استفاده از تکنولوژی در مقاصد نظامی این نیست که درجمعیت مردم بیچاره در حال زندگی بگذارید، این چیزممنوع است، این در مکتب ما هم ممنوع است.
نکته بعد حتی در امرسلاح، همین جا باز می‌کنم که می‌دانند درسلاح، گاهی یک سلاح می‌زنید مردم را می‌خواهید بسوزانید، گاهی سلاح تاکتیکی دارید که یک پایگاه نظامی حدود ۱۲ هکتار چیز را کاملا دود کند، ما پایگاه‌های نظامی که دشمن بر علیه ما کار می‌کند، ما می‌زنیم و داغون می‌کنیم، این خیلی مهم است که اصطلاحش اتمی باشد یا غیر اتمی باشد.
مقاصد نظامی ما این جور نیست که نتوانیم استفاده کنیم، بله بر علیه مردم سیوین یا مرحله امکانات زیربنایی مورد نیاز مردم حدم حرث و نسل ما نداریم، بنابراین می‌گویم که این دورنمایی توانمندی ماست، آمریکایی‌ها و غرب می‌گویند شما اصلا نباید داشته باشید، می‌گویند شما اولا این‌هایی که غنی سازی کردید، رقیق کنید، چرا این را رقیق کنید، پس فردا می‌خواهیم این را پیشران‌های مان استفاده کنیم.
زیردریایی، کشتی، هواپیما درست کنیم که باسوختش، چرا رقیق کنیم، اتفاقا گاهی وقت‌ها باید تا ۸۰ درصد این‌ها را غنی‌سازی کنیم.
بعد می‌گوید شما فعالیت غنی سازی تان را به شدت بیاورید پایین، چرا چنین کاری بکنید، وقتی شما مسئول برنامه توسعه هسته‌ای ما هستید، نکته ازاین بدتر، می‌گویند شما ساختمان‌هایی که ما خراب کردیم حق ندارید دوباره فعال کنید.
روز اولی که ما به توافق رسیدیم برای یک به اصطلاح حالت خروج ازاین حالت نه جنگ، نه صلح، فرداش شروع کنیم به تعمیر، اصلا به این‌ها چه ربطی دارد، البته ما بلدیم جوری تعمیر کنیم که این‌ها سردر نیاورند که کجا باید بروند.
مسئله ان پی تی که خیلی جدی است، مخالف این هستم که مافوری از ان پی تی برویم بیرون، این موضع ما نیست، تعهد به انجام وظایف ان پی تی، این باید زیرسوال برود، آمریکایی‌ها در مذاکرات با ما دو تا نقطه کلیدی دارند، یکی می‌گویند تنگه هرمز را ول بده، که این تنگه معلوم شدکه خیلی چیز مهمی است، هرگز ما ول نخواهیم کرد، تنگه هرمز برای همیشه تحت مدیریت ما خواهد بود، ولو این که ما را وارد جنگ هم بکنید.
نکته دوم این که می‌گویند شما فعالیت هسته‌ای تان باید نزدیک صفر شود، دو تا نکته کلیدی، حالا می‌گویند صفر شود، مثل برجام آن قدرتودرتو درست می‌کنند که تهش، حالا یارو یک خورده چیزتر است.
سوال: رو تر است؟
لاریجانی : حالا یک چیزی آن پیچیدگی ندارد، اصلا می‌گوید نباید داشته باشید، ما روی هر دوش حرف داریم، در مورد ان پی تی به جای این که بشینیم و بگوییم، ما بحث هسته‌ای را رهبر شهید ما و رهبر بزرگوار فعلی گفتند که در مذاکرات وارد نشویم.
بحث هسته‌ای وارد نشود، این‌ها می‌گویند حتما باید وارد شود، بحث هسته‌ای نباید بگذاریم مسئله چانه زدن شود، می‌گویند دو کیلو رقیق کنید، سه کیلو رقیق کنید، این باید بسته شود، بحث هسته‌ای می‌تواند وجود داشته باشد.
این که ما چرا باید در ان پی تی باشیم، این خیلی جدی است، شما چرا این قدر بالا می‌برید که یارو بیاد بگوید شما چکار باید بکنید، ما به علت تاخیرمان دراین قضیه،‌ای کاری است که مجلس باید هرچه زودتر انجام دهد، یک مصوبه‌ای باید داشته باشد که تعهدات اجرایی ما در ان پی تی موقتا معلق شود.
سوال: تبعاتی برای ما ندارد؟
لاریجانی : اتفاقا تبعاتش مثبت است، ما از ان پی تی بیرون نیامدیم، تعهدات عملی مان متوقف کردیم به خاطر این که طرف مقابل تعهداتش را انجام نداده، یعنی تمام منافعی که ان پی تی برای ما دارد در سه زمینه بزرگش، از جمله حفاظت از تاسیسات اتمی ماست، انجام نشده، ما به یک بحث جدی باید با آژانس بکنیم که اصلا چه فایده دارد که ما تعهد داشته باشیم، اگر آژانس با ما توافق کرده که من حمایت می‌کنم، مذاکرات بستگی دارد، اگر نکرد، چرا ما باید در ان پی تی باشیم، ما یک دفعه صبح بلند نمی‌شویم که در ان پی تی نیستیم، ما موضع خیلی اصولی داریم، می‌گوییم این ان پی تی سبب شده که فقط آن‌ها از مطالبه کنند.
چرا مثبت است سوا شویم، اولا ما از ان پی تی خروج نکردیم، حق هم داریم که چه فایده برای ماست، ثانیا جلوی طلبکاری آژانس راگرفتیم، الان نه این که نوشتیم متعهدیم و این را نگه داشتیم، آژانس می‌گوید من باید آن سوراخ را ببینم، این جا را باید نظر کنم، ما طبق تعهدات مان اجازه دهیم که ببیند، چرا چنین کاری می‌کنیم.
یعنی برای خودمان بدهکاری ایجاد کردیم. به نظراگر مجلس در یک مصوبه‌ای کوتاهی تعهدات اعمالی ما را یعنی رتیفیکیشن را معلق کند و آن را موکول کند به این که بحث‌های مفصل اتمی ما با آژانس داشته باشیم.
سوال: البته برخی نقد می‌کنند این مسئله را که برخی از اساتید حقوق بین الملل معتقدند که نمی‌شود که شما در یک معاهده بین المللی باشید و به تعهدات تان عمل نکنید، یا باید بیایید بیرون یا باید به آن عمل کنید؟
لاریجانی : این اشکال دارد، البته به نظردوستان احترام می‌گذارم ولی فکر می‌کنم اشکال دارد، وقتی می‌خواهیم وارد ان پی تی شویم، دو مرحله دارد، یکی اعلام می‌کنیم که ما جزوش هستیم و قبول داریم، یکی می‌بریم در مجلس مان، مجلس ردتیفایو می‌کند و می‌گوید بسیار خوب از این لحظه به بعد شما تعهد عملی دارید، وقتی می‌خواهید بیایید بیرون عکس این عمل می‌کنید.
یعنی اول رتیفکیشین را برمی دارید و بعد وارد بحث می‌شویم، شاید یک وقتی آژانس ما را قانع کند که می‌تواند خوب از تشکیلات ما حفاظت کند، بسیار خوب اگر که نشد، تکلیفش روشن است، اشکالی ندارد این قضیه.
در حقوق بین الملل خیلی از چیز‌ها رویه‌ای است، این مسئله که من می‌گویم هیچ وقت رد نشده، ممکن است هیچ وقت اتفاق نیافتاده باشد، بله اتفاق نیافتاده نشده، درست است اتفاق نیافتاده، مگر شده کشوری جزو ان پی تی باشد، بیایند تجهیزات اتمیش را بزنند، خوب نبوده، این که نبوده، معناش این نیست که نمی‌شود، بله حق دارند آن‌ها، چون می‌بینند رویه‌ای نبوده، سابقه‌ای ندارد، ولی اشکال منطقی ندارد و این کار درستی هم است یعنی ما هم مثل ترامپ نیستیم که صبح بلند می‌شود می‌گوید من از معاهده هوای پاک خارج شدم، نه اول ما می‌گوییم چرا برای ما این مسائل ایجاد شده این تعهدات متقابل را زیر سوال می‌بریم و اگر قانع نشدیم می‌آییم بیرون بنظرم این خیلی منافع دارد پس دو مسئله است یکی دیپلماسی مربوط به هسته‌ای است که صورتش را تقریبا گفتم ما به هیچ وجه نباید روی برنامه‌های هسته‌ای مان با آمریکا معامله کنیم یعنی آن طرف میز بنشیند بگوید حالا دو کیلو را رقیق کنید درجه اش را بیاور پایین تر، اصلا وارد نمی‌شویم، اما بحث هسته‌ای می‌کنیم اینطوری باید سطح بیاید پایین‌تر از ان پی تی راجع به این بحث‌های تفصیلی و محور آن هم آژانس است نه آمریکا، آمریکا چکاره است که بگوید ما چکار کنیم، البته آژانس که نوکر آن‌ها است چکاره است از نظر دیپلماتیک طرف ما آژانس است، این از لحاظ دیپلماسی، از لحاظ کلی ما صنعت هسته‌ای را در تمام اوزان باید پیش ببریم من قسمت نظامی را عمدا توضیح دادم برای این که به نظر بعضی‌ها متاسفانه در کشور ما نه از روی غرض باشد از روی عدم اطلاع دقیق اسم استفاده نظامی می‌آید می‌گویند که این خطرناک است، این طور نیست هم از لحاظ بین المللی این طور نیست و هم از لحاظ تفکر اسلامی ما این جور نیست یعنی اگر فرضا ما امکانات دفاعی اتمی داشته باشیم این معنایش این نیست که میزنیم شهر‌ها را داغون میکنیم آن منعش وجود دارد ما هرگز مردم بی گناه را نمی‌کشیم منع شرعی دارد برای ما شرع بالاترین منع است، اما استفاده‌های وسیع نظامی دارد به خصوص در پیشران‌ها که گفتم، به نظرم باید این روشن شود، چون دیدم مردم مطالبه می‌کنند که بازنگری در سیاست هسته‌ای، این مطالبه معقولی است، چون مردم دیدند ما این همه برجام را جلو بردیم، ان پی تی هم در آن بودیم این نامرد‌ها را به همه سوراخ‌های اتمی مان وارد کردیم بعد هم این طور زدند خراب کردند، اما باید افراد مطلع در این قسمت و رسانه ما الحمدلله به نحو خوبی به آن پرداخته این برای مردم توضیح داده شود که وقتی می‌گوییم بازنگری، بازنگری این نیست که یک بمب بزرگ درست کنیم خود ترامپ از ترس می‌گفت که ایران می‌خواست سن دیه گو را بزند نه اگر بتوانیم هم نمی‌زنیم ولی پایگاهی که از آن جا به ما حمله شود حتما می‌زنیم یعنی دو مسئله است، ما مردم بی گناه را نمی‌زنیم.
سوال: در موضوع مذاکرات شما فضا را چطور می‌بینید اخیرا سرلشگر رضایی اشاره کردند که ما دیگر به متن و امضا و تعهدات مکتوب اکتفا نمی‌کنیم در عمل باید اتفاقاتی بیفتد و این هفت شرطی که ایران مطرح کرده با تفاهم نامه اسلام آباد خیلی متفاوت است شما فکر میکنید که نتیجه این مذاکرات، میانجیگری‌هایی که دارد اتفاق می‌افتد شما فکر می‌کنید به نتیجه خواهد رسید؟
لاریجانی : به نظرم می‌رسد ما لازم نداریم که کسی نامه بنویسد بگوید من کاملا تسلیم شدم و از این به بعد بچه خوب هستم، چون بنویسد هم فایده ندارد، ما به اندازه‌ای که آن‌ها عمل می‌کنند ما عمل می‌کنیم، نقاط کلیدی بنچمارک داریم این‌ها سرجایش است بنچمارک ما مسئله تنگه هرمز که مدیریتش با ما است ما حتما مسئول امنیت خلیج فارس هستیم نمی‌توانیم بگذاریم که بیخ گوش ما میدان جولان نیرو‌های بیخود شود، همچنین در مورد هسته‌ای، همچنین در مورد ساحات مقاومت، عمل در مقابل عمل، آمریکا باید محاصره دریایی ما را بردارد، پول‌های ما را آزاد کند، مشکلاتی که برای تجارت ما خودش درست کرده تحریم‌های ثانویه و امثال آن را خودش باید بردارد، اگر هم برداشت دوباره پس فردا نگذارد یک چیزی باید باشد اگر برداشت طبیعتا ما از این طرف در مورد رفت و آمد کشتی هایش نه جنگی، با شرایطی می‌توانیم موافقت کنیم هروقت آن‌ها زیر قولشان زدند ما باز هم جلویشان را می‌گیریم مهم نیست که روی کاغذ چه می‌آید، این خیلی نکته مهمی است که آقای رضایی اشاره کرد حالا ممکن است که کاغذی هم داشته باشیم، مهم این است که قدم‌های ما قدم‌های وتویی است گذشت دورانی که چیزی به اسم ماشه درست کنند و ما حتی جرات نداشته باشیم اعتراض کنیم اگر اعتراض کنیم تف سربالا می‌شود این گذشت، تجربه پیدا کردیم اگر مثل بچه آدم بخواهند به تعهداتشان عمل کنند بله این جا تعهداتی که ما کردیم این تعهدات می‌ماند هروقت هم که عمل نکردند سفت این جا را می‌بندیم، پایگاه هایشان در منطقه نباید فعال شود خیلی مهم است این‌ها که درجه‌ای از خصومتشان را کاهش ندادند به نظرم این مسیر، این سیاست نامه که ما باید توان‌های وتویی را در مذاکرات با آمریکا نگهداریم همیشه چک کنیم که چقدر از تعهداتشان را انجام می‌دهند این روش بسیار درستی است فکر کنم از کار‌های خیلی خوب آقای رضایی است، آقای رضایی توانستند کل این قسمت مذاکرات را نظمی بدهند و بیاورند روی ریلی که رهبر معظم انقلاب به آن توجه دارند همه حکومت، دولت و دیگران هم در همین مسیر ان‌شاالله در حرکت هستند و به نتیجه انشاالله می‌رسیم، یک نکته راجع به ساحت‌های مقاومت بگویم دیدیم که رهبر شهید ما این را صحبت کردند و رهبر معظم ما بار‌ها گفتند این ساحات مقاومت یکی از نقاط حساس ما است، نکته اول این است که مقاومت پیروزی‌های بزرگی دارد مقاومت رشد گلخانه نبوده که، مقاومت در دل سختی‌ها متولد شده و ادامه دارد، مقاومت عمق استراتژیک برای ما است، توچه ما نیستند ما اصلا نوچه پرور نیستیم این‌ها آقا‌های خیلی خوبی هستند که ایده‌های ما با هم هماهنگ است ما در دفاع از مقاومت نباید تردید و لکنت داشته باشیم. آن‌ها در دفاع از یک رژیم منحوس و یک جانی بالفطره و یک جنایتکار جنگی تایید شده بین المللی هیچ ابایی ندارند، رژیم صهیونیستی است، ما در دفاع از مظلومین مقاومت که با شجاعت توانستند توان محکمی پیدا کنند، نباید لکنت داشته باشیم.
من انتقاد دارم به نحوه موضع گیری دستگاه دیپلماسی مان در مورد یمن، ما در مورد یمن اول گفتیم این حوثی هستند، اصطلاح حوثی قشنگ نیست، این‌ها اصلا حکومت توسعه و پیشرفت هستند، این‌ها انصارالله یمن هستند بسیار هم قدرتمند هستند.
ما مرتب می‌گوییم به ما ربط ندارد که جنگ شد، چرا به ما ربط ندارد، امام شهید ما فرمود که این‌ها می‌گویند به این‌ها موشک می‌دهید، امام فرمودند شما در را بازکنید به جای یک موشک صدتا موشک می‌دهیم، ما به این‌ها حق می‌دهیم برای دفاع از امنیت و تمامیت ارضی اش، دفاع نمی‌کنیم که یمن برود عربستان رابگیرد یا جای دیگر، عربستان دارد نسل کشی می‌کند در داخل یمن، این‌ها یک گلوله به اسرائیل زدند، نزدند، این گروه مکه درست شده، این شرم است برای جهان اسلام و برای خودشان، این رژیم صهیونیستی این هم مسلمان کشته، یک تو به او نگفتید، این جا آمدید دست به یکی می‌کنید که یک نگین تمدن اسلامی است که می‌زنید مردم را می‌کشید، امروز حدود ۳۰ نفر شهید کردید، یا بیشتر، این خانواده‌ها، زن و بچه، این افتخار دارد، این ننگ است برای بشریت، حالا دنبال موضوع می‌گیرند که داعشی می‌آورند که این‌ها را کمک کنند، این نشانه استیصال است، این شجاعان یمن خیلی جزو نیروی دریایی آمریکا هم بیایند می‌زنند داغون می‌کنند، این‌ها نمی‌ترسند که ولی ما در حمایت از این خیلی صریح باشیم.
این که مرتب بگوییم به ما ربط ندارد، مسئله داخلی خودشان است، این ارزش و ولور ما به قول فرنگی‌ها می‌آورد پایین، به ما خیلی ربط دارد، اگر می‌خواهید حل هم پیدا کنید، فرق دارد، اگربگویید به ما ربط ندارد، خیلی تحویل نمی‌گیرند برای راه حل، ما باید دیپلماسی فعالی داشته باشیم.
یمن چرا مورد تهاجم است اصلا، چکارشان دارید، یمن پیروز می‌شود، به نظر من پیروزی اش نزدیک است، ولی نباید آن‌ها را بدون حمایت خودمان و بدون کمک شان رها کنیم، یمن اصلا مهد تمدن بشری است، حتی آن‌هایی که قائل به پروسه تکامل بشری هستند، معتقدند که جایی که بشر رسید به در آفریقا به شکل تکامل فعلیش، اسمش موپایین، در آن جا بایک خطی که از یمن آمد و از یمن وارد بقیه جهان شد، یعنی یمن یک گهواره رشد تکاملی بشری هم است.
یمنی خیلی جای عجیبی است و جزو اختیارات بشری است، در منطقه کشور‌هایی که گاو‌های شیری هستند و این‌ها تکاثر جمعیتی ندارند، تکاثر فرهنگی هم ندارند، یمن مثل یک ستون خیلی قوی است. هم از لحاظ تفکر اسلامی و هم از لحاظ سابقه تاریخی، یک گوهر عظیمی است، ساحت مقاومت، ساحت بسیار مهمی برای منافع ما است، ما نباید فکر کنیم نه غزه و نه لبنان، مسئله را حل کنیم، هم غزه و هم لبنان و هم جانمان فدای ایران. امام شهید ما شوخی می‌کردند که بفرمایید که برای ایران فدا شوید، بعید است که فدا شوید، آن‌هایی که برای ایران فدا می‌شوند، طرفدار غزه و لبنان هم هستند.
سوال: درباره ترتیب‌های امنیتی جدید منطقه به‌ویژه پس از نشست ۴ جانبه که در تهران برگزار شد و پس از جنگ، چه مولفه‌هایی خواهد بود و چه تغییرهایی روی خواهد داد؟
لاریجانی : ما چیزی که به دنبال آن هستیم، این است که آمریکایی‌ها باید از منطقه دور باشند، ما با همدیگر مشکل امنیتی نداریم، مسئله امنیتی را حل می‌کنیم، روی توان ایران حساب کنند، ما نمی‌خواهیم کشور‌ها را بگیریم، آن قدر قوی هستیم، کشورمان هم قوی است، ما نمی‌خواهیم، آپیشن عقده امپراطوری نداریم، لذا این، ما اتفاقا یک پایگاه مهمی برای امنیت منطقه هستیم و این را ما دنبال می‌کنیم.
ما با همدیگر، منطقه بسیار قوی خواهیم داشت، این کشور‌هایی که رفتند در دامن غرب و به خاطر آن‌ها با ما، چه در جنگ عراق و چه در این جنگ، ضد ما کار کردند، اشتباه بزرگی کردند، حریف هم نشد، آمریکا که حریف نشد، این نکته از دستورهای مقام معظم رهبری است که ما در مسیر مدافعه‌های خود و پاسخ‌های بدون محدودیت جغرافیایی، دیپلماسی خود را در کشور‌های منطقه از دست نمی‌دهیم، می‌خواهیم این‌ها بفهمند که با ما می‌توانند خوب زندگی کنند.